Projekt ustawy o umowie związku partnerskiego
O mnie
Szczęśliwy ojciec dwóch synów  - Sebastiana  i Maćka. Absolwent Akademii Górniczo - Hutniczej ...
Bezpłatne konsultacje prawne

w sprawie stworzenia specjalnego programu nauczania dla ośrodków szkolno-wychowawczych

Strona główna » Sejm » Zapytania » w sprawie stworzenia specjalnego programu nauczania dla ośrodków szkolno-wychowawczych

wielkość tekstu:A | A | A

    Szanowna Pani Minister! Do mojego biura poselskiego zgłosili się przedstawiciele rodziców, rady pedagogicznej oraz dyrekcji jednego z ośrodków szkolno-wychowawczych w sprawie minimum programowego obowiązującego w szkołach. Jak się dowiedziałem w ośrodkach szkolno-wychowawczych, gdzie uczą się dzieci z dysfunkcjami rozwojowymi, obowiązuje minimum programowe takie samo jak w innych szkołach. Powoduje to w konsekwencji duże problemy z nauką.

   W związku z tym zwracam się do Pani Minister z zapytaniem: Czy nie rozważa Pani stworzenia programu specjalistycznego przewidzianego właśnie dla ośrodków szkolno-wychowawczych, w którym minimum programowe będzie dostosowane do poziomu uczniów tam uczęszczających?

   Z poważaniem

   Poseł Artur Dunin

   Zgierz, dnia 14 grudnia 2012 r.

 

............................................

 

  Szanowna Pani Marszałek! Odnosząc się do zapytania złożonego do ministra edukacji narodowej przez posła na Sejm Rzeczypospolitej Polskiej pana Artura Dunina (SPS-024-2942/13) w sprawie stworzenia specjalnego programu nauczania dla ośrodków szkolno-wychowawczych, uprzejmie wyjaśniam.

   Art. 2 pkt 5 ustawy z dnia 7 września 1991 r. o systemie oświaty (Dz. U. z 2004 r. Nr 256, poz. 2572, z późn. zm.) stanowi, że system oświaty obejmuje m.in. specjalne ośrodki szkolno-wychowawcze dla dzieci i młodzieży. Zasady funkcjonowania tych ośrodków określają przepisy rozporządzenia ministra edukacji narodowej z dnia 12 maja 2011 r. w sprawie rodzajów i szczegółowych zasad działania placówek publicznych, warunków pobytu dzieci i młodzieży w tych placówkach oraz wysokości i zasad odpłatności wnoszonej przez rodziców za pobyt ich dzieci w tych placówkach (Dz. U. Nr 109, poz. 631).

   Zgodnie z § 23 powyższego rozporządzenia specjalne ośrodki szkolno-wychowawcze (SOSW) są prowadzone dla dzieci i młodzieży, które wymagają stosowania specjalnych oddziaływań wychowawczych, pomocy psychologiczno-pedagogicznej oraz zajęć rewalidacyjnych ze względu na występujące niepełnosprawności oraz które z powodu tych niepełnosprawności nie mogą uczęszczać do przedszkola lub szkoły w miejscu zamieszkania. Ośrodki te prowadzone są dla dzieci i młodzieży od wieku przedszkolnego do ukończenia 24. roku życia.

   Specjalne ośrodki szkolno-wychowawcze przeznaczone są w szczególności dla dzieci i młodzieży:

   1) niesłyszących i słabosłyszących,

   2) niewidomych i słabowidzących,

   3) z niepełnosprawnością ruchową, w tym z afazją,

   4) z autyzmem, w tym z zespołem Aspergera,

   5) z niepełnosprawnościami sprzężonymi,

   6) z upośledzeniem umysłowym w stopniu lekkim, umiarkowanym i znacznym.

   Ośrodki te zapewniają wychowankom:

   - realizację odpowiednio wychowania przedszkolnego, w tym realizację obowiązku rocznego przygotowania przedszkolnego, realizację obowiązku szkolnego i obowiązku nauki w przedszkolu i szkołach wchodzących w skład placówki,

   - całodobową opiekę wychowawczą,

   - udział w indywidualnych lub grupowych zajęciach profilaktyczno-wychowawczych, rewalidacyjnych i usprawniających ruchowo, przygotowujących do samodzielności,

   - zajęciach sportowych, turystycznych, rekreacyjnych i kulturalno-oświatowych,

   - zajęciach rozwijających zainteresowania i szczególne uzdolnienia.

   Prowadzą działalność przez cały rok szkolny, jako placówka, w której przewidziane są ferie szkolne. Za zgodą organu prowadzącego ośrodek może również prowadzić działalność w okresie zimowej i wiosennej przerwy świątecznej oraz w okresie ferii szkolnych.

   Wychowankowie umieszczani są w SOSW na podstawie orzeczenia poradni psychologiczno-pedagogicznej o potrzebie kształcenia specjalnego z uwagi na jedną z ww. niepełnosprawności. Kwestie wydawania tych orzeczeń uregulowane są przepisami rozporządzenia ministra edukacji narodowej z dnia 18 września 2008 r. w sprawie orzeczeń i opinii wydawanych przez zespoły orzekające działające w publicznych poradniach psychologiczno-pedagogicznych (Dz. U. Nr 173, poz. 1072). Zgodnie z § 2 ust. 1 tego rozporządzenia w publicznych poradniach psychologiczno-pedagogicznych, w tym publicznych poradniach specjalistycznych, są organizowane i działają na zasadach określonych w rozporządzeniu zespoły orzekające. Zespoły te wydają orzeczenia o potrzebie kształcenia specjalnego, na wniosek rodziców lub opiekunów prawnych dziecka.

   Przepisy prawa oświatowego nakładają na organy prowadzące i szkoły obowiązek zapewnienia uczniom, którzy posiadają orzeczenia o potrzebie kształcenia specjalnego, odpowiednich form kształcenia i pomocy specjalistycznej, umożliwiających m.in. pomoc w pokonywaniu barier edukacyjnych, kontynuowanie kształcenia, lepsze funkcjonowanie szkolne i możliwość zdobywania zawodu również przez uczniów o mniejszych możliwościach intelektualnych.

   Służy temu dostosowanie programu nauczania do indywidualnych możliwości i potrzeb takiego ucznia. Nauczyciel jest obowiązany dostosować wymagania edukacyjne do indywidualnych potrzeb rozwojowych, edukacyjnych oraz możliwości psychofizycznych ucznia posiadającego orzeczenie o potrzebie kształcenia specjalnego i określić je w indywidualnym programie edukacyjno-terapeutycznym, opracowywanym dla każdego ucznia z orzeczeniem o potrzebie kształcenia specjalnego Kwestie opracowania i realizacji tego programu regulują przepisy rozporządzenia ministra edukacji narodowej z dnia 17 listopada 2010 r. w sprawie warunków organizowania kształcenia, wychowania i opieki dla dzieci i młodzieży niepełnosprawnych oraz niedostosowanych społecznie w specjalnych przedszkolach, szkołach i oddziałach oraz ośrodkach (Dz. U. Nr 228, poz. 1489, z późn zm.) oraz rozporządzenia ministra edukacji narodowej z dnia 17 listopada 2010 r. w sprawie warunków organizowania kształcenia, wychowania i opieki dla dzieci i młodzieży niepełnosprawnych oraz niedostosowanych społecznie w przedszkolach, szkołach i oddziałach ogólnodostępnych lub integracyjnych (Dz. U. Nr 228, poz. 1490, z późn. zm.). Indywidualne programy edukacyjno-terapeutyczne (IPET) opracowuje się dla wszystkich wychowanków SOSW.

   Konsekwencją dostosowania programu nauczania do indywidualnych możliwości i potrzeb ucznia jest też dostosowany sposób oceniania i klasyfikowania tych uczniów. Ocenianie osiągnięć edukacyjnych ucznia polega na rozpoznawaniu przez nauczycieli poziomu i postępów w opanowaniu przez ucznia wiadomości i umiejętności w stosunku do wymagań edukacyjnych wynikających z podstawy programowej i realizowanych w szkole programów nauczania wynikających z tej podstawy.

   Podstawę programową określają przepisy rozporządzenia ministra edukacji narodowej z dnia z dnia 27 sierpnia 2012 r. w sprawie podstawy programowej wychowania przedszkolnego oraz kształcenia ogólnego w poszczególnych typach szkół (Dz. U. poz. 977).

   Zgodnie z § 1 tego rozporządzenia określa się podstawę programową:

   1) wychowania przedszkolnego dla przedszkoli, oddziałów przedszkolnych w szkołach podstawowych oraz innych form wychowania przedszkolnego, stanowiącą załącznik nr 1 do rozporządzenia;

   2) kształcenia ogólnego dla:

   a) szkół podstawowych, stanowiącą załącznik nr 2 do rozporządzenia,

   b) uczniów z upośledzeniem umysłowym w stopniu umiarkowanym lub znacznym w szkołach podstawowych i gimnazjach, stanowiącą załącznik nr 3 do rozporządzenia,

   c) gimnazjów i szkół ponadgimnazjalnych, których ukończenie umożliwia uzyskanie świadectwa dojrzałości po zdaniu egzaminu maturalnego, stanowiącą załącznik nr 4 do rozporządzenia,

   d) zasadniczych szkół zawodowych, stanowiącą załącznik nr 5 do rozporządzenia,

   e) szkół policealnych, stanowiącą załącznik nr 6 do rozporządzenia,

   f) szkół specjalnych przysposabiających do pracy dla uczniów z upośledzeniem umysłowym w stopniu umiarkowanym lub znacznym oraz dla uczniów z niepełnosprawnościami sprzężonymi, stanowiącą załącznik nr 7 do rozporządzenia.

   Jak wynika z powyższego, podstawa programowa w przypadku kształcenia specjalnego nie odnosi się do typów szkół czy placówek kształcenia specjalnego (w tym do młodzieżowych ośrodków socjoterapii, młodzieżowych ośrodków wychowawczych, specjalnych ośrodków szkolno-wychowawczych, specjalnych ośrodków wychowawczych czy też ośrodków rewalidacyjno-wychowawczych), ale do poziomu rozwoju intelektualnego uczniów.

   Odrębne podstawy programowe funkcjonują dla uczniów z upośledzeniem umysłowym w stopniu umiarkowanym lub znacznym w szkołach podstawowych i gimnazjach oraz w szkołach specjalnych przysposabiających do pracy dla tych uczniów oraz dla uczniów z niepełnosprawnościami sprzężonymi.

   Pozostali uczniowie z niepełnosprawnościami - w tym niesłyszący oraz słabosłyszący, niewidomi i słabowidzący, z niepełnosprawnością ruchową, w tym z afazją, z autyzmem, w tym z zespołem Aspergera oraz z upośledzeniem umysłowym w stopniu lekki - realizują podstawę programową kształcenia ogólnego właściwą dla typu szkoły oraz poziomu edukacji, na jakim się znajdują.

   Charakter niepełnosprawności wymaga zastosowania odpowiedniej metodologii procesu kształcenia, natomiast nie łączy się w jakimkolwiek stopniu z wykluczeniem możliwości realizowania podstawy programowej kształcenia ogólnego, kontynuowania edukacji - przechodzenia na kolejne poziomy edukacji czy podejmowania pracy.

   Zgodnie z orzeczeniem o potrzebie kształcenia specjalnego wymagania edukacyjne wobec tych uczniów są dostosowywane do ich potrzeb i możliwości, co znajduje swoje odzwierciedlenie w sposobie oceny ich osiągnięć, a także w ocenie klasyfikacyjnej zachowania.

   Dotyczy to także uczniów z upośledzeniem umysłowym w stopniu lekkim, którzy realizują tę samą podstawę programową kształcenia ogólnego co ich pełnosprawni rówieśnicy, zgodnie z przepisami ww. rozporządzenia w sprawie podstawy programowej wychowania przedszkolnego oraz kształcenia ogólnego w poszczególnych typach szkół. W dalszej perspektywie życiowej nie są oni również odrębnie traktowani na rynku pracy.

   Należy tu podkreślić, że wydane przez poradnie psychologiczno-pedagogiczną orzeczenie o potrzebie kształcenia specjalnego z uwagi na upośledzenie umysłowe w stopniu lekkim nie stanowi podstawy do wydania orzeczenia o niepełnosprawności lub stopnia niepełnosprawności, o którym mowa w przepisach rozporządzenia Ministra Gospodarki, Pracy i Polityki Społecznej z dnia 15 lipca 2003 r. w sprawie orzekania o niepełnosprawności i stopniu niepełnosprawności (Dz. U. Nr 139, poz.1328). Osoby posiadające takie orzeczenie nie są osobami niepełnosprawnymi w rozumieniu przepisów z zakresu orzecznictwa lekarskiego oraz funkcjonowania na rynku pracy.

   Warto w tym miejscu zauważyć, że w innych krajach nawet systemy kształcenia nie oferują dla tej grupy uczniów odrębnych udogodnień, obejmując kształceniem specjalnym uczniów z upośledzeniem umysłowym w stopniu co najmniej umiarkowanym.

   Podsumowując, należy podkreślić, że:

   - odnośnie do każdego wychowanka SOSW nauczyciel jest obowiązany dostosować wymagania edukacyjne do indywidualnych potrzeb rozwojowych, edukacyjnych oraz możliwości psychofizycznych ucznia posiadającego orzeczenie o potrzebie kształcenia specjalnego oraz do ustaleń zawartych w indywidualnym programie edukacyjno-terapeutycznym danego ucznia,

   - wychowankami SOSW są dzieci i młodzież z bardzo różnymi niepełnosprawnościami posiadającymi różnorodne potrzeby edukacyjne,

   - funkcjonują odrębne podstawy programowe dla wychowanków SOSW z upośledzeniem umysłowym w stopniu umiarkowanym lub znacznym w szkołach podstawowych i gimnazjach oraz w szkołach specjalnych przysposabiających do pracy, a także dla wychowanków z niepełnosprawnościami sprzężonymi,

   - charakter niepełnosprawności wychowanków SOSW, dla których nie określono odrębnej podstawy programowej, nie łączy się z wykluczeniem możliwości realizowania podstawy programowej kształcenia ogólnego,

   - dla pewnych grup wychowanków, w szczególności dla wychowanków, u których zdiagnozowano upośledzenie umysłowe w stopniu lekkim, określenie odrębnej podstawy programowej mogłoby skutkować pogorszeniem sytuacji na konkurencyjnym rynku pracy.

   Mając na uwadze powyższe, należy uznać, że propozycja stworzenia specjalnego programu nauczania wyłącznie dla specjalnych ośrodków szkolno-wychowawczych nie posiada uzasadnienia merytorycznego, organizacyjnego oraz formalnego.

   Z wyrazami szacunku

   Sekretarz stanu

   Tadeusz Sławecki

   Warszawa, dnia 24 stycznia 2013 r.

 

Strona główna Drukuj dokument
Artur Dunin - poseł na Sejm RP